Δευτέρα, 15 Οκτωβρίου 2018 00:00
ΠΩΣ Η ΓΝΩΣΙΑΚΗ - ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΙΣΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΕΙ ΤΙΣ ΚΡΙΣΕΙΣ ΠΑΝΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑΦΟΒΙΑ
ΠΩΣ Η ΓΝΩΣΙΑΚΗ - ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΙΣΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΕΙ ΤΙΣ ΚΡΙΣΕΙΣ ΠΑΝΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑΦΟΒΙΑ Η ψυχοθεραπεία είναι πολύ αποτελεσματική στη θεραπεία του πανικού

Η πιο συχνή αιτία προσέλευσης σε ειδικούς ψυχικής υγείας είναι οι Κρίσεις Πανικού. Κατά τη διάρκεια μιας προσβολής Κρίσης Πανικού το άτομο βιώνει τουλάχιστον τέσσερα συμπτώματα από τα παρακάτω:

Ταχυπαλμία
Εφίδρωση
Δύσπνοια/Αίσθηση ότι δεν έχει αέρα να ανασάνει
Ναυτία/Κόμπος ή σφίξιμο και ανακάτεμα στο στομάχι που συνοδεύεται από αίσθηση εμετού
Ξηροστομία
Συχνοουρία/διάρροια
Τρέμουλο
Θολή όραση
Κομμένα γόνατα και αίσθημα λιποθυμίας
Φόβος απώλειας ελέγχου
Φόβος τρέλας
Φόβος θανάτου
Φόβος εμφράγματος ή εγκεφαλικού επεισοδίου
Αίσθηση μη πραγματικού ή αποξένωσης από τον εαυτό (αποπραγματισμός/αποπροσωποποίηση)
Φόβος γελοιοποίησης
 

Μετά την Κρίση Πανικού το άτομο μπορεί να εξακολουθεί να νιώθει κάποια από αυτά τα συμπτώματα έντονα, το οποίο είναι ένδειξη αυξημένου άγχους. Μια μορφή ψυχοθεραπείας που λέγεται Συμπεριφοριστική ή Γνωσιακή - Συμπεριφοριστική Θεραπεία έχει βρεθεί σε πλήθος μελετών αποτελεσματική στην αντιμετώπιση της Διαταραχής Πανικού και της Αγοραφοβίας.

Διαταραχή Πανικού θεωρείται ότι έχει κάποιος όταν μέσα σε ένα μήνα έχει υποστεί τουλάχιστον δύο προσβολές Κρίσεων Πανικού και βρίσκεται σε μόνιμο άγχος ότι θα υποστεί και νέα Κρίση Πανικού. Όταν αποφεύγει καταστάσεις όπου η διαφυγή είναι δύσκολή και νιώθει αβοήθητος, όπως Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, εγκλωβισμός στη κίνηση οδηγώντας, μέρη με κόσμο (καφετέριες, σινεμά, γήπεδο) τότε λέμε ότι έχει Αγοραφοβία. Στην Αγοραφοβία το άτομο φοβάται ότι στις καταστάσεις αυτές θα πάθει Κρίση Πανικού, δε θα μπορεί να φύγει από το μέρος αυτό όταν νιώσει δυσφορία και άγχος και ότι θα νιώθει αβοήθητος.

Η  Γνωσιακή Συμπεριφοριστική Θεραπεία (ΓΣΘ) βασίζει την αντιμετώπιση του Πανικού και της Αγοραφοβίας σε διάφορες τεχνικές.

Το σκεπτικό της ΓΣΘ είναι ότι ενώ Κρίση Πανικού μπορεί να εκδηλώσει οποιοσδήποτε άνθρωπος και μετά το σταμάτημα των συμπτωμάτων να μην ασχοληθεί άλλο και να συνεχίζει κανονικά τη ζωή του, εκείνος που θα εξακολουθήσει να φοβάται μια νέα Κρίση Πανικού, θα είναι το άτομο το οποίο θα δίνει στα συμπτώματα του αυτά πολύ απειλητικές για τη ζωή του ερμηνείες.

Ο ασθενής λοιπόν δεν υποφέρει από τα συμπτώματα του αυτά καθ’ εαυτά αλλά από το γεγονός ότι τα ερμηνεύει με έναν τρόπο πολύ αρνητικό για την ζωή του και ότι τα μεταφράζει ως επικίνδυνα.

Ενώ λοιπόν κάποιος παθαίνει μια κρίση πανικού και μόλις περάσει διαπιστώνει ότι δεν έπαθε κάτι σοβαρό η υγεία του, άρα δε χρειάζεται να ανησυχεί, ο ασθενής με επανειλημμένους πανικούς μεταφράζει κάθε φορά τα συμπτώματα αυτά ως ένδειξη καταστροφής, δηλαδή καρδιακού επεισοδίου, θανάτου και ρεζιλέματος.

Οι Κρίσεις Πανικού δεν είναι τίποτα άλλο παρά η κλιμάκωση του άγχους. Το άγχος είναι ένα φυσιολογικό συναίσθημα που το έχουν όλοι. Η Κρίση Πανικού δεν είναι τίποτα άλλο παρά η κορύφωση του άγχους, όταν το άγχος φτάνει δηλαδή στο ανώτατο άκρο του, στο ζενίθ. Όμως είναι ακίνδυνες οι Κρίσεις Πανικού. Μπορεί να είναι πολύ δυσφορικές και δυσάρεστες αλλά είναι ακίνδυνες. Έτσι κάποιος μετά από μια Κρίση Πανικού συνήθως επισκέπτεται κάποιο γιατρό ο οποίος τον καθησυχάζει πως ότι έπαθε ήταν κάτι ακίνδυνο και αυτό είναι ικανό να τον ηρεμήσει. Θα συνεχίσει τη ζωή του ξεχνώντας το και χωρίς να ασχολείται με το τι συμβαίνει στο σώμα του.

Αντιθέτως, αυτός που θα εξακολουθήσει να φοβάται τις Κρίσεις Πανικού είναι εκείνος, που παρά τις διαβεβαιώσεις του γιατρού, θα εξακολουθήσει να ερμηνεύει λανθασμένα οποιοδήποτε σύμπτωμα άγχους ως κάτι επικίνδυνο και απειλητικό για τη ζωή του ή το πώς θα τον σχολιάσουν οι άλλοι και τις συνέπειες που μια κρίση πανικού μπορεί να έχει στην κοινωνική του ζωή.

      Καταλήγουμε λοιπόν στο συμπέρασμα ότι ο ασθενής αυτός υποφέρει από τις λανθασμένες ερμηνείες του.

      Αυτές κατά τη διάρκεια της ΓΣΘ γίνονται αντικείμενο επεξεργασίας έτσι ώστε να ξαναγίνουν σωστές και λογικές. Δηλαδή, για παράδειγμα,  να ερμηνεύει το άτομο την ταχυπαλμία ως φυσιολογική ένδειξη άγχους και όχι ως έμφραγμα.

      Αφού το άτομο έχει παραγάγει όλες αυτές τις λανθασμένες ερμηνείες, αυτές πλέον τον οδηγούν και σε λανθασμένους χειρισμούς. Το πώς ερμηνεύουμε κάτι καθορίζει και το πώς θα αντιδράσουμε σε αυτό. Αλλιώς αντιδράς αν την ταχυπαλμία την ερμηνεύσεις ως κάτι ακίνδυνο, αν και δυσφορικό ως εμπειρία, αλλιώς αντιδράς όταν την ερμηνεύεις ως επικείμενο θάνατο. Μέσω της ΓΣΘ αυτοί οι λανθασμένοι χειρισμοί που καταλήγουν στο να φοβάται κανείς διαρκώς τις Κρίσεις Πανικού και τελικά στην Αγοραφοβία, τροποποιούνται με την καθοδήγηση του θεραπευτή.

    Η ΓΣΘ , λοιπόν, τροποποιώντας τις λανθασμένες ερμηνείες, τους λανθασμένους χειρισμούς και τις λανθασμένες αντιδράσεις στις οποίες οδηγείται το άτομο επιφέρει σταδιακά τη βελτίωση και το ξεπέρασμα της Διαταραχής Πανικού και της Αγοραφοβίας.

Η Διαταραχή Πανικού και η Αγοραφοβία μπορούν να συνοδεύουν έναν άνθρωπο για όσο διάστημα εκείνος εκδηλώνει αυτές τις λανθασμένες ερμηνείες και αντιδράσεις κάθε φορά που φοβάται ή αγχώνεται. Έτσι καταλήγει να έχει αυτό το πρόβλημα για πολλά χρόνια. Για να το ξεπεράσει κάτι πρέπει να αλλάξει.

Το άτομο εγκλωβίζεται σε ένα Φαύλο Κύκλο, όπου οι λανθασμένες του ερμηνείες το οδηγούν σε λάθος χειρισμούς και αντιδράσεις και όλο αυτό διατηρεί το φόβο νέας Κρισης Πανικού και την Αγοραφοβία.

Για παράδειγμα, αν κάποιος όταν νιώσει δύσπνοια φοβηθεί ότι θα πεθάνει (λάθος ερμηνεία) και τότε αρχίσει να αναπνέει πιο γρήγορα (λάθος χειρισμός, εξαιτίας της λάθος ερμηνείας) τότε η δύσπνοια θα χειροτερεύσει, ο φόβος θα κλιμακωθεί και θα οδηγήσει σε Κρίση Πανικού.

Ο ΓΣΘ ψυχολόγος θα του υποδείξει και θα τον καθοδηγήσει τι χρειάζεται να αλλάξει και πώς να το αλλάξει ώστε να θεραπευτεί. Θα τον βοηθήσει να σπάσουν μαζί το Φαύλο αυτό Κύκλο.

Έτσι, στο ανωτέρω παράδειγμα θα τον βοηθήσει να ερμηνεύσει σωστά τη δύσπνοια ως ακίνδυνο σημάδι άγχους και ένδειξη του σώματός του ότι ήδη υπάρχει πολύς αέρας στα πνευμόνια του και δε χρειάζεται κι άλλος και θα ακολουθήσει ένας σωστός χειρισμός, όπως το να αναπνεύσει το άτομο πιο αργά ή να πάρει μια - δυο ανάσες από το διάφραγμα, ένας χειρισμός που θα οδηγήσει το φόβο του σε αποκλιμάκωση και την αναπνοή του στο φυσιολογικό επίπεδο.

Εφαρμόζοντας τέτοιες τεχνικές και στα υπόλοιπα συμπτώματα και Φαύλους Κύκλους λανθασμένων ερμηνειών και χειρισμών το άτομο αλλάζει τους παράγοντες που διατηρούν το πρόβλημά του και καταλήγει να ξεπεράσει τις φοβίες του.

Ζητήστε Βοήθεια

Αν πιστεύετε ότι αντιμετωπίζετε κάποιο παρόμοιο πρόβλημα και χρειάζεστε βοήθεια, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μου ανώνυμα μέσω αυτής της φόρμας.

ΣΥΝΕΔΡΙΕΣ ΜΕΣΩ SKYPE